AB Müktesebatı (Acquis Communautaire)

AB müktesebatı, Avrupa Birliği’nin kuruluşundan itibaren oluşturduğu tüm hukukî düzenlemeler, politikalar, kararlar ve içtihatların toplamıdır. Fransızca acquis communautaire terimi “Topluluk kazanımları” anlamına gelir.

Bir ülke AB’ye katılmak istediğinde, bu müktesebatın tamamını kabul etmek ve uygulamak zorundadır.

Müktesebatın İçeriği

AB müktesebatı çok geniş bir alanı kapsar:

1. Birincil hukuk (Primary Law)
   • Kurucu antlaşmalar
   • Örneğin: Maastricht Antlaşması
   • Örneğin: Lizbon Antlaşması
2. İkincil hukuk (Secondary Law)
   • Tüzükler (regulations)
   • Direktifler (directives)
   • Kararlar (decisions)
3. AB Adalet Divanı içtihatları
   • Avrupa Birliği Adalet Divanı kararları
4. Ortak politikalar
   • Tarım politikası
   • Rekabet politikası
   • Ticaret politikası
   • Çevre ve tüketici koruma düzenlemeleri
   • Ortak Güvenlik ve Savunma Politikası

Aday Ülkeler Açısından Önemi

AB’ye aday ülkeler (örneğin Türkiye) müktesebatı iç hukuka uyarlamak zorundadır.

Bu süreç:

• 35 müzakere faslı üzerinden yürütülür.
• Her fasıl belirli bir politika alanını kapsar (örneğin yargı, enerji, çevre, rekabet).
• Uyum sağlanmadan üyelik gerçekleşmez.

Uluslararası İlişkiler Açısından Önemi

AB müktesebatı, uluslararası ilişkilerde:

• Egemenlik devri anlamına gelir (üye devletler bazı yetkilerini AB’ye bırakır).
• AB’nin “normatif güç” olmasının temel aracıdır.
• Hukuk temelli entegrasyon modelinin örneğidir.

Bu yönüyle AB, klasik uluslararası örgütlerden daha ileri bir entegrasyon düzeyine sahiptir.

Kısaca

AB müktesebatı = AB’nin tüm hukukî ve kurumsal düzenlemelerinin bütünü + Üye ve aday ülkelerin uymak zorunda olduğu ortak kurallar sistemi.